İdeoloji "öznenin gerçeklik ile kurduğu sanal ilişki" (Althusser) ise, gerçeklik evreninin "bilen, bildiğini bilen, gerçeklik üzerinde bilinçli eylem gösteren tek gerçek öznesi insandır."
Öyleyse "simgesel araç kullanan tek canlı (E. Cassirer) olan insan, dinsel ideolojik araçlarla öteki gerçek özneleri nasıl, neye dönüştürülüyor?
Yazar (A. Şenel) bu sorunun yanıtını, özne gerçeğinden ve anlayışlarından başlayarak, İlkel Topluluk dönemlerinin bildiğini bilmeyen gerçek özne ...